یکی از اصطلاحات رایج و پرکاربرد در ارزهای دیجیتال دائو (DAO) یا سازمان خودگردان غیرمتمرکز است. همانطور که می دانید اصلی ترین هدف فناوری بلاک چین، تمرکززدایی است. اما این ویژگی فقط به پرداخت های مالی محدود نمی شود. در واقع هدف بلاک چین این است که تمام فرآیندهای متمرکز را تمرکززدایی کند.
دائو در دنیای ارزهای دیجیتال اهمیت بسیار زیادی دارد. در ادامه این مطلب با ماهیت دائو، چگونگی کارکرد دائو، برخی از مهم ترین پروژه های دائو آشنا خواهید شد.

دائو (DAO) چیست؟
دائو یا به اختصار DAO مخفف عبارت Decentralized Autonomous Organization یک سازمان خودگردان غیرمتمرکز مبتنی بر بلاک چین است که توسط هیچ شخص یا گروهی کنترل یا اداره نمی شود و به صورت کاملا خودگردان عمل می کند.
قراردادهای هوشمندی که تا به حال تعداد زیادی از آنها روی بلاکچین اتریوم اجرا شده اند دائو نام دارند. هر بلاک چینی که از فناوری قراردادهای هوشمند پشتیبانی میکند این قابلیت را دارند که میزبان یک دائو باشند.
هر دائو توسط یک یا چند توسعه دهنده کدنویسی میشود. کدهایی که از همان آغاز کار در قرارداد هوشمند دائو قرار می گیرند همان قوانین دائو به شمار می روند. هر گونه اشتباه در کدنویسی دائو می تواند منجر به نابودی یا غیرقابل استفاده بودن آن شود.

DAO چگونه کار می کند؟
دائو یک سازمان خودگردان غیرمتمرکز است که توسط اعضایش اداره می شود. پروژه های دائو همگی یک توکن حاکمیتی دارند. توکن حاکمیتی (Governance Token) در واقع همان حق رای کاربران در دائو است. در واقع کسانی که این توکن ها را در اختیار دارند امکان مشارکت در تصمیم گیری های دائو را خواهند داشت. یک کاربر زمانی که تعداد توکن های حاکمیتی بیشتری در اختیار داشته باشد از میزان حق رای بیشتری برخوردار است.
در ادامه با توکن حاکمیتی برخی از دائو های معروف آشنا می شوید:
- یونی سواپ (UNI)
- دش(DASH)
- آراگون(ANT)
- میکرودائو(MKR)
- دائواستک(GEN)
- گیت کوین(GTC)
- آوی(AAVE)
پروپوزال ها بخش دیگری از اکوسیستم دائو محسوب می شوند. در صورتی که کاربران برای بهبود عملکرد دائو پیشنهادی داشته باشند آن را تحت عنوان پروپوزال در شبکه ثبت می کنند. دیگر اعضای شبکه در صورتی که با این پروپوزال موافق باشند از طریق توکن های حاکمیتی خود بهش رای می دهند. اگر این پروپوزال تعداد رای لازم را کسب نکند اجرای آن لغو می گردد. اما در صورت کسب موافقت اکثریت اعضا به اجرا گذاشته می شود.
بر این اساس شبکه های غیرمتمرکزی دائو محسوب می شوند که سه ویژگی زیر برخوردار باشند:
- دارا بودن توکن حاکمیتی
- به کارگیری فناوری قرارداد هوشمند
- امکان ثبت پروپوزال
معرفی معروف ترین پروژه های دائو
در شرایط کنونی امروز محبوبیت ارزهای دیجیتال و تعداد پروژه های دائو روز به روز درحال افزایش است. در ادامه این مطلب با برخی از پروژه های دائو آشنا خواهیم شد.
میکرودائو
یکی از محبوب ترین پلتفرم های وام دهی ارز دیجیتال میکرودائو نام دارد. این پلتفرم دارای دو توکن مخصوص دای و میکر است. توکن میکر همان توکن حاکمیتی میکرودائو است و دای یک استیبل کوین است. کسانی که توکن میکر در اختیار دارند می توانند در تصمیم گیری های مهم میکرودائو شرکت کنند.
آوی
همانند میکرودائو یک پلتفرم وام دهی غیرمتمرکز است. در این پلتفرم کاربران می توانند بدون نیاز به اعتماد به واسطه ها دارایی های دیجیتال خود را وام بدهند یا این دارایی ها را وام بگیرند. AVEE توکن حاکمیتی پلتفرم آوی است. در صورتی که اعضای این پلتفرم دارنده توکن AVEE باشند می توانند در تصمیم گیری های این پلتفرم مانند اضافه کردن دارایی های جدید، مدیریت پارامترهای پلتفرم و نرخ وثیقه مورد نیاز مشارکت کنند.
دش
از دیگر پروژه های دائو که به عنوان شبکه ارز دیجیتال و سیستم پرداخت آنلاین مورد استفاده قرار می گیرد و فورکی از بیت کوین به شمار می رود دش (DASH) نام دارد. هدف اصلی پروژه دش افزایش میزان مقیاس پذیری و افزایش سرعت تراکنش ها بود.
یونی سواپ
بزرگ ترین صرافی غیرمتمرکز که فعالیت آن روی بلاک چین اتریوم است یونی سواپ (Uniswap) نام دارد. UNI توکن حاکمیتی این پلتفرم است که در سپتامبر 2020 آن را عرضه کرد. کسانی که این توکن را در اختیار دارند قادر هستند در مورد کارمزدها، قوانین صرافی یونی سواپ و نقشه راه آن نظرات خود را بیان کنند.
گیت کوین
یکی دیگر از پلتفرم های مستقل و غیرمتمرکز که از توسعه دهندگانی که در حال ساخت اپلیکیشن های منبع باز هستند حمایت مالی می کند گیت کوین (Gitcoin) نام دارد. امکان مشاهده همه پروژه های عضو شده در این پلتفرم توسط کاربران وجود دارد. آنها می توانند پروژه ای که قصد سرمایه گذاری روی آن را دارند انتخاب کنند. توکن حاکمیتی گیت کوین GTC نام دارد. دارندگان این توکن امکان مشارکت در رابطه با نحوه مدیریت سرمایه ها و یا حل و فصل منازعات را دارند.
The LAO
یکی از جذاب ترین دائو ها در دنیای امروز که فعالیت آن تحت عنوان یک شرکت سرمایه گذاری خطرپذیر در آمریکاست The LAO نام دارد. راه اندازی این دائو در آمریکا باعث شده این پروژه از قوانین کشور آمریکا تبعیت کند.
دائو استک
دائو استک(DAOstack) یک استک نرم افزاری و منبع باز طراحی شده برای پشتیبانی از یک شبکه جهانی و تعامل پذیر است.
امکان استفاده از این استک برای ساخت دائوهای مختلفی که نیاز به فعالیت های گروهی و تعاملی دارند وجود دارد. این پروژه امکان ارتباط دائوهایی که روی ان اجرا شده اند را به کمک ابزارهایی فراهم کرده است. GEN نام توکن حاکمیتی دائو استک است.
آراگون
پلتفرم آراگون(Aragon) یکی دیگر از پروژه های دائو است. آراگون از ایجاد دائوها روی بلاکچین اتریوم حمایت کرده و کمک به نگهداری و ادامه کار آنها می کند. در واقع هدف پلتفرم آراگون تامین ابزارهای مورد نیاز دائوها است. توکن حمایتی آراگون ANT نام دارد.
در این مطلب دانستید که دائوها هم از قراردادهای هوشمند استفاده می کنند. یک شبکه زمانی می تواند در دسته دائوها قرار بگیرد که دارای ویژگی حاکمیت غیرمتمرکز باشد. با ظهور دائوها می توان آینده ای را تصور کرد که در آن سازمان های خودگردان غیرمتمرکز جایگزین سازمان های متمرکز امروزی شدند.
منبع: کوینی فا